Eski Enerji ve Tabii Kaynaklar eski Bakanı Berat Albayrak ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı (EPDK) Mustafa YILMAZ, Trabzon’da 6.5.2016 tarihinde ELDER’in düzenlediği sektör toplantısında tüketici memnuniyetinin öncelikleri olduğunu belirterek,
ELEKTRİK SEKTÖRÜNDE PATRON TÜKETİCİLER OLDU DEMİŞ.
Tüm enerji maliyetlerini proğramlı yatırımları, dağıtım şebekesi yatırımlarını, işletme giderlerini, kayıp kaçak bedelini, vergi ve fonların ödemelerini TÜKETİCİLER finanse etmektedir demiş.
AMA ELEKTRİK TÜKETİCİLERİ NERELERE PARA VERDİKLERİNİ TAM OLARAK BİLMİYORLAR.
ELEKTRİK ENERJİSİ İÇİN TÜKETİCİLERİN ÖDEDİĞİ ÜCRETLERİN BAZILARI
1- EPDK tarafından her üç ayda bir yayınlanan çıplak enerji bedeli fonlar ve vergiler.
2-Dağıtım bedeli:kayıp/kaçak bedeli, iletim sistemi kullanım bedeli, sayaç okuma bedellerinin toplamı oluşturmaktadır.
Dağıtım şirketlerinin en önemli görevi üretilen elektrik enerjisinin nihai tüketim noktasına ulaştırılması amacıyla tesis edilmiş olan orta ve alçak gerilim seviyesine sahip (36.000 Volt altı) hatlar üzerinden taşınması, orta ve alçak gerilim şebekesinin işletilmesine yönelik ihtiyaç duyulan işçilik, bakım, onarım, malzeme gibi işletme maliyetleri ile üretilen elektriğin dağıtılabilmesi için tesis edilmiş olan indirici merkezler, hatlar ve tamamlayıcı tesislerin inşası için yapılan yatırımların amortisman/itfa ve finansman maliyetini içermektedir.
Dağıtım şirketleri bu hizmetleri yapmak için tüm malzeme işçilik ücretlerinin tamamını TÜKETİCİLER her ay elektrik faturası içinde dağıtım bedeli adı altında bunu ödemektedir.
3- Özel dağıtım şirketlerinin her 5 yıl içerisinde yapacağı proğramlı yatırımların geri ödenmesi yapıyor.
2010-2015 yılları arası toplam proğramlı yatırım tutarı 27 milyar TL.
2015-2020 yılları arası dağıtım şirketlerinin yapacağı proğramlı yatırımların toplam tutarı 18 milyar TL.
10 yılda toplam 45 milyar TL.’ik proğramlı yatırım bedelini dağıtım şirketlerine 10 yıl içerisinde banka masrafları dahil geri ödemesi TÜKETİCİLER tarafından yapılıyor.
4-Özelleştirme İhalesi Başkanlığınca yapılan ihaleler sonunda 21 dağıtım şirketinin hazineye ödedikleri işletme hakkı (kiralama) bedeli olan 12.9 milyar doların şirketlere geri ödemesi yapılıyor.
5-Yenlenebilir enerji kaynaklarında (YEK) üretilen elektrik fiyatları diğer santrallere göre daha yüksek, örneğin güneş ve rüzgar santrallerinde üretilen elektriğe destekleme fiyatlarının ödemesi yapılıyor.
6-Özel Dağıtım şirketlerine bürüt elektrik satışları üzerinden yüzde 3,49 net kar ödemesi yapılıyor.
7-Elektrik enerji üretim ve dağıtım esnasında görülmeyen bazı dengeleme ve hizmet bedellerinin ödemesini yapılıyor.
TEDAŞ TARAFINDAN ELEKTRİK DAĞITIM HİZMETLERİ KAR AMACI AZ, AMA SOSYAL AMACI ÇOK OLARAK YILLARCA TÜKETİCİLERE HİZMET ETTİ ÖZEL ŞİRKETLER BUNU GÖRMEZDEN GELDİLER.
Bu şirketler TEDAŞ’ın yıllarca yaptığı elektrik dağıtım hizmetlerinin kar amacı az, sosyal amacı çok, herkesin eşit şekilde yararlanacağı bir hizmet alanı olarak yıllarca devletin desteğiyle yaptığını görmezden geldiler.
Özel dağıtım şirketleri tabir yerinde ise ÇAYIN TAŞIYLA ÇAYIN KUŞUNU VURMAK DÜŞÜNCESİYLE hiç risk almadan karlı gördükleri elektrik dağıtım hizmetlerini yapmak için ihalelerde kıyasiye mücadele ettiler.
HEPSİ BÖLGELERİNDE VERGİ REKORTMENİ OLDULAR.
TEDAŞ her Kamu iktisadi devlet teşekkülü KİT’ lerde olduğu gibi yatırımları genel bütçeden karşılanıp kar ve zararı yine genel bütçeye aktarılıyordu.
TEDAŞ zamanında elektrik enerjisin üretimi için yapılan santraller, enerji iletimi ve dağıtım hizmetleri için yapılan yatırımlar yine devlet bütçesinden karşılanıyordu.
Bu giderlerin tamamı günümüzde olduğu gibi enerjiyi kullanan tüketen TÜKETİCİLERİN elektrik bedeline tamamı yansıtılmazdı.
Vergiler toplanırken vatandaşları ödediğiniz vergiler size YOL, SU, ELEKTRİK hizmeti olarak geri dönecek denirdi. Elektrikle ilgili yatırımları tamamı devletin bütçesinden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına ayrılan bütçeden yapılıyordu.