ATATÜRK’ÜN KURTULUŞ SAVAŞI ÖNCESİ KONYA’DA MEYDANA GELEN BOZKIR VE DELİBAŞ MEHMET AYAKLANMALARI SONUCU KONYA’YA BAKIŞ AÇISI DEĞİŞMİŞ, KONYA’YI KÜÇÜLTME VE YATIRIM YAPMAMA KARARI ALMIŞ.

Atatürk Konya’da oluşan ayaklanmalar sonunda Konya halkını ilçelere ve komşu illere dağıtarak küçültme kararı almış. Konya’dan bir heyet Atatürk’e bu kararından vazgeçmesi için Ankara’ya ricaya gitmişler. Atatürk’le görüşmeye giden heyetin içinde büyük dedem Başaralızade Mustafa Efendi yokmuş.

Atatürk “Benim arkadaşım Başaralı Mustafa Efendi neden gelmedi” diye heyete sormuş ve ilave etmiş “Bir daha gelişinizde muhakkak onunla beraber gelin” demiş.

Aradan bir müddet geçtikten sonra aynı heyet, bu defa büyük dedem Başaralızade Mustafa Efendi ile beraber tekrar Atatürk’e ziyarete gitmiş. Konya’nın küçültülmesi ile ilgili kararından vazgeçmesi için tekrar ricada bulunmuşlar. Atatürk’te gelen heyete “Yakın arkadaşım Başaralızade Mustafa Efendi’nin hatırı için Konya’nın nüfus ve alan olarak küçültülmesi kararımdan vazgeçtim ama Konya’ya hiç bir devlet yatırımı yapılmayacak” demiş.

Atatürk ve İnönü zamanında 1938 yılına kadar diğer illere yapılan kamu iktisadi teşekkülleri, demir çelik tesisleri, dokuma fabrikaları, şeker fabrikası, çimento fabrikaları, demir yolları, hastahaneler, sanat okulları, Toprak Mahsülleri Ofisi gibi yatırımlar yapılmamış. 1920-1938 yılları arası Türkiye genelinde çeşitli il ve ilçelerde 200’e yakın tesis kurulmuş ama Konya’ya tesis kurulmamış.

Atatürk zamanında 1937 yılında Sümerbank tarafından Konya’nın Ereğli ilçesine dokuma fabrikası kurulmuş.

Mustafa Efendi’nin son çocuğu 95 yaşında ki Bekir Sıtkı Başaralı babasının anlattığını söyledi.